phần lớn thời gian sống của chúng ta. Đúng là bạn có thể khuyên mọi người thử sống theo những cách khác – như kết nối xã hội chẳng hạn – nhưng họ làm điều đó vào lúc nào bây giờ? Trong bốn tiếng đồng hồ mà họ gà gật trên sofa và đồng thời cố gắng chơi với con mình một chút, trước khi trèo lên giường chuẩn bị cho mọi thứ lặp lại từ đầu vào ngày hôm sau? Nhưng đó không phải là trở ngại mà tôi nghĩ đến. Trở ngại là chúng Quản trị thời gian, công việc & lưu dữ liệu cá nhân chỉ bằng 1 app miễn phí duy nhất https://bit.ly/trelloaiov23
390 | T r an g ta phải làm những việc vô nghĩa. Nó không giống như một số nguyên nhân khác của trầm cảm và lo âu mà tôi đã nói đến, như chấn thương thời thơ ấu hoặc chủ nghĩa vật chất cực đoan, là những trục trặc không cần thiết trong hệ thống rộng lớn hơn. Công việc là điều cần thiết. Tôi nghĩ về những công việc mà tất cả người thân của tôi đã làm. Bà ngoại tôi làm nghề dọn dẹp nhà vệ sinh; ông ngoại tôi làm việc trên bến tàu; ông bà nội tôi là nông dân; bố tôi là một tài xế xe buýt; mẹ tôi làm việc trong một mái ấm dành cho nạn nhân bạo lực gia đình; em gái tôi là một y tá; anh trai tôi làm nhân viên đặt hàng cho một siêu thị. Tất cả những công việc này đều cần thiết. Nếu chúng bị ngưng trệ thì xã hội của chúng ta sẽ đình đốn. Và nếu nó có gây ra trầm cảm và lo âu bởi bạn bị chỉ đạo, bị bắt buộc phải làm những công việc tẻ nhạt nhưng cần thiết ấy, thì nó vẫn phải được tiếp tục. Nó cứ như một cái bẫy tất yếu. Ở cấp độ cá nhân, một vài người trong chúng ta có thể trốn thoát. Nếu bạn có thể chuyển sang một công việc mà bạn ít bị kiểm soát và có quyền tự chủ nhiều hơn, hoặc được làm điều gì đó mà bạn tin rằng quan trọng hơn, thì mức độ lo âu và trầm cảm của bạn có thể sẽ giảm xuống. Nhưng trong bối cảnh chỉ có 13% số người được làm công việc mà họ thấy ý nghĩa, thì lời khuyên đó có vẻ tàn nhẫn. Hầu hết chúng ta đều không có được một công việc mà bản thân ta thấy là có ý nghĩa – trong môi trường như ngày nay. Tôi biết một bà mẹ đơn thân đang phải làm một công việc lương bổng bèo bọt mà cô Kho sách tổng hợp link Google Drive 3000+ ebook & sách nói, 38 chủ đề, 700+ GB https://bit.ly/usbsach
391 | T r an g rất ghét để ba đứa con có một mái nhà. Nếu bạn nói rằng cô ấy cần một công việc khiến cô thấy vui thích hơn, trong khi cô ấy đang vật lộn để giữ lấy công việc hiện tại thì lời khuyên ấy thật tồi tệ và vô nghĩa. Tôi chỉ bắt đầu nghĩ theo cách khác về chướng ngại vật này – và tìm ra cách vượt qua nó – khi đến một nơi khá tẻ nhạt. Đó là một cửa hàng nhỏ ở Baltimore chuyên bán và sửa chữa xe đạp. Họ kể cho tôi nghe một câu chuyện. Và câu chuyện đó đã mở ra một cuộc tranh luận rộng lớn hơn, chứng minh rằng chúng ta có thể thổi vào công việc của mình một ý nghĩa to lớn hơn và làm cho nó hoàn toàn bớt buồn chán hơn, không chỉ cho một vài cá nhân có đặc quyền mà là cho cả xã hội. * Ngày mà Meredith Mitchell nộp đơn nghỉ việc, cô tự hỏi liệu mình có đang làm một việc điên rồ hay không. Cô làm cho chi nhánh gây quỹ của một nhóm vận động phi lợi nhuận ở Maryland. Đó là một công việc văn phòng điển hình: Cô được giao các nhiệm vụ có thời hạn, trách nhiệm của cô là gật đầu và làm những gì được bảo. Đôi khi cô có những ý tưởng để cải tiến công việc. Nhưng nếu cố gắng đề xuất, cô sẽ được yêu cầu cứ tiếp tục làm những việc đã được giao. Sếp của cô có vẻ như là một người tốt, nhưng bà ấy khá thất thường, và Meredith không bao giờ thực sự biết cách đọc tâm trạng của bà. Quản trị thời gian, công việc & lưu dữ liệu cá nhân chỉ bằng 1 app miễn phí duy nhất https://bit.ly/trelloaiov23
392 | T r an g Meredith biết rằng, về mặt lý thuyết, công việc của cô cũng không tệ, nhưng cô chưa bao giờ cảm thấy có sự kết nối nào với nó. Nó giống như bạn đi hát karaoke – công việc của cô là hát theo một ca khúc do người khác chọn, chứ cô không được chọn bài hát của riêng mình. Ở tuổi 24, cô có thể thấy sự buồn chán này sẽ tiếp tục kéo dài trong 40 năm tới. Trong khoảng thời gian này, Meredith bắt đầu cảm thấy một sự lo âu lan tỏa mà cô không thể hiểu nổi. Vào các đêm Chủ nhật, cô ấy cảm thấy tim mình đập thình thịch trong lồng ngực vì sợ hãi về một tuần sắp tới. Chẳng bao lâu sau, cô cũng không thể ngủ được vào các ngày trong tuần. Cô liên tục thức giấc với cảm giác lo âu đến tê liệt cả người, nhưng không biết tại sao. Tuy nhiên, khi nói với sếp rằng cô sẽ nghỉ việc, cô không dám chắc rằng mình đang làm đúng. Cô lớn lên trong một gia đình bảo thủ về chính trị, và những gì cô sắp làm có vẻ cấp tiến và lạ lùng đối với họ – và, thật lòng mà nói, với chính bản thân cô nữa. Josh, chồng của Meredith, đã có một kế hoạch. Anh đã làm việc trong các cửa hàng xe đạp từ năm 16 tuổi và yêu thích đạp xe đạp từ nhiều năm trước đó: Anh yêu thích những chiếc xe đạp trình diễn có bánh xe đường kính 50cm, cưỡi lên nó thì bạn có thể lượn quanh thành phố và thực hiện các pha nguy hiểm bên hông các tòa nhà có đường dốc. Nhưng anh biết làm việc trong các cửa hàng xe đạp là một cách kiếm sống thực sự khó khăn. Đó là công việc lương bổng eo hẹp. Kho sách tổng hợp link Google Drive 3000+ ebook & sách nói, 38 chủ đề, 700+ GB https://bit.ly/usbsach
393 | T r an g Bạn không có hợp đồng làm việc, trợ cấp ốm đau hay các kỳ nghỉ. Đôi khi nó có thể nhàm chán nữa. Và bạn luôn cảm thấy không an toàn. Bạn không thể lập kế hoạch cho bất cứ điều gì và không có con đường thăng tiến – về cơ bản bạn đang bị mắc kẹt ở nấc thang cuối cùng. Nếu muốn được tăng lương, được nghỉ một ngày hay ở nhà khi bị ốm, bạn đều phải xin ông chủ. Josh đã làm việc được vài năm trong một cửa hàng bán xe đạp trong thành phố. Trên phương diện cá nhân, chủ cửa hàng không phải người xấu, nhưng những ngày tháng làm việc trong cửa hàng xe đạp của ông ta khá khốn khổ, vì tất cả các lý do kể trên. Bạn có thể chịu đựng điều đó khi còn là một thiếu niên, nhưng khi bước vào tuổi hai mươi và bắt đầu nghĩ về tương lai, bạn sẽ thấy trước mắt thật mờ mịt. Lúc đầu, giải pháp của Josh là thử một cách ít được quan tâm trong đời sống ở Hoa Kỳ. Anh tiếp cận các đồng nghiệp của mình – có mười người đang làm việc trong cửa hàng – và hỏi liệu họ có muốn cùng nhau thành lập liên đoàn lao động để chính thức yêu cầu những điều kiện tốt hơn không. Phải mất một thời gian để thuyết phục mọi người, nhưng Josh là một chàng trai nhiệt tình và tất cả những người làm việc ở đó đều đồng ý ký tên. Họ lập ra một danh sách những nhu cầu khá cơ bản mà họ cảm thấy sẽ giúp cho cuộc sống của họ khá hơn. Họ muốn có hợp đồng làm việc. Họ muốn tăng lương cho hai người trong nhóm, để nâng họ lên ngang hàng Quản trị thời gian, công việc & lưu dữ liệu cá nhân chỉ bằng 1 app miễn phí duy nhất https://bit.ly/trelloaiov23
394 | T r an g với những người khác. Và muốn có các cuộc họp hằng năm để thảo luận về tiền lương. Không nhiều, nhưng họ cảm thấy như vậy sẽ khiến họ bớt lo lắng và an tâm hơn. Nhưng thực tế, danh sách các yêu cầu còn có ý nghĩa nhiều hơn thế. Đó là một cách để nói rằng: Chúng ta không chỉ là bánh răng trong một cỗ máy, giống như những cái đinh vít mà chúng ta lắp vào xe đạp khi sửa chữa. Chúng ta là những con người, với những nhu cầu của mình. Chúng ta là đối tác và chúng ta đáng được tôn trọng. Sau đó, Josh không hoàn toàn còn nghĩ về nó theo cách ban đầu nữa, mà giờ là việc khôi phục nhân phẩm cho những người thuộc tầng lớp lao động, những người mà về cơ bản bị xem rẻ và có thể bị gạt qua một bên bất cứ lúc nào, như sau này anh tâm sự với tôi. Tuy nhiên, Josh cảm thấy họ đang ở một vị trí vững chắc vì anh biết công việc kinh doanh không thể hoạt động nếu thiếu họ. Khi nghe về các yêu cầu, ông chủ của Josh tỏ ra thực sự ngạc nhiên, rồi nói sẽ nghĩ về điều đó. Vài ngày sau, ông ta thuê một tay luật sư lao động khó nhằn, và một quá trình dài cố gắng bác bỏ yêu cầu của họ bắt đầu. Cuộc chiến kéo dài hàng tháng trời và toàn bộ hệ thống luật pháp của Hoa Kỳ được thiết kế để gây khó khăn cho việc tổ chức công đoàn cũng như khiến công đoàn của họ dễ dàng bị giải thể. Các công nhân không thể thuê bất kỳ luật sư nào. Ông chủ của anh đưa công nhân mới vào để phá hoại công đoàn. Về cơ bản, Josh biết rằng sẽ là bất hợp pháp nếu ông chủ sa thải anh hoặc các công nhân Kho sách tổng hợp link Google Drive 3000+ ebook & sách nói, 38 chủ đề, 700+ GB https://bit.ly/usbsach
395 | T r an g khác, nhưng cả hai bên đều biết các công nhân không thể theo đuổi một cuộc chiến pháp lý lâu dài để khẳng định quyền đó. Đó là lúc Josh nảy ra một ý tưởng. Anh biết các cửa hàng xe đạp hoạt động như thế nào. Các công nhân biết nó hoạt động như thế nào, bởi vì họ thực sự đã làm hầu hết các công đoạn. Anh nghĩ: Chúng ta cũng có thể làm được. Chúng ta có thể tự điều hành một cửa hàng như thế này mà không cần ông chủ. Nếu đây là một câu chuyện điển hình của Mỹ, thì Josh giờ đây sẽ nghỉ việc và thành lập công việc kinh doanh của riêng mình rồi vươn lên trở thành Jeff Bezos(*) trong ngành xe đạp. Nhưng Josh không muốn trở thành người ra lệnh cho mọi người xung quanh. Trong những năm làm việc tại các cửa hàng xe đạp, anh đã nhận thấy một số điều. Ông chủ thường bị cô lập. Nên dù cho anh ấy có là một chàng trai tốt, nhưng nếu bị đẩy vào vị trí kỳ lạ này, khi buộc phải kiểm soát người khác, thì anh sẽ khó kết nối với họ theo những cách thông thường. Và hệ thống có một người đứng đầu, ra lệnh, đối với Josh có vẻ khá kém hiệu quả. Những người cọ xát thực tế với công việc đã có vô số ý tưởng hay về cách làm cho việc kinh doanh trở nên tốt hơn. Họ có thể thấy những thứ mà ông chủ không thể nhìn thấy. Nhưng họ sẽ không thể làm nên điều gì khác biệt vì suy nghĩ của họ không được quan tâm. Và Josh nghĩ điều đó thực sự gây hại cho bản thân công việc kinh doanh. (*) Người sáng lập, CEO và chủ tịch của công ty công nghệ đa quốc gia Amazon. (BTV) Quản trị thời gian, công việc & lưu dữ liệu cá nhân chỉ bằng 1 app miễn phí duy nhất https://bit.ly/trelloaiov23
396 | T r an g Điều Josh muốn là trở thành một