phần lớn cư dân nơi này, mà là sự kỳ vọng họ dành cho Oskar. * Trong khi SS và Tổng cục Quân giới đang cân nhắc tương lai của Płaszów, Josef Bau - một nghệ sĩ trẻ từ Cracow, người về sau Oskar biết rất rõ - đang ôm ấp mối tình lộ liễu và vô điều kiện với một cô gái tên gọi Rebecca Tannenbaum. Bau được giao vẽ phác thảo ở Phòng Xây dựng. Anh là một chàng trai nghiêm nghị, với nhận thức về số phận của một nghệ sĩ. Có thể nói rằng anh đã trốn vào Płaszów, vì chưa bao giờ anh có giấy tờ hợp lệ của ghetto. Do không biết nghe gì hữu ích ở các nhà máy của ghetto, anh sống sót nhờ mẹ và bạn bè che giấu. Trong chiến dịch giải thể ghetto tháng Ba năm 1943, anh thoát khỏi nơi ẩn náu và lẩn vào một đoàn lao động đi vào Płaszów. Bởi ở đây có một ngành mới, trước kia không có chỗ ở ghetto. Xây dựng. Chính trong tòa nhà hai chái ảm đạm nơi có văn phòng của Amon, Josef Bau gò lưng trên bản vẽ. Anh là đệ tử của Itzhak Stern và từng được ông giới thiệu với Oskar như một thợ phác thảo lành nghề và sở hữu, chí ít là dưới dạng tiềm năng, kỹ năng làm giả giấy tờ. Anh có may mắn là ít phải chạm mặt Amon, vì ở anh toát ra một vẻ nhạy cảm thực thụ, điều cho đến nay vẫn luôn khiến gã tìm đến cây súng. Phòng làm việc của Bau và Amon nằm ở hai
đầu tòa nhà. Một số tù nhân làm việc tại tầng trệt, gần chỗ viên Commandant. Họ là nhân viên mua sắm; thư ký; Mietek Pemper, tốc ký viên. Họ phải đối mặt hằng ngày không chỉ với nguy cơ ăn một viên đạn bất ngờ, mà còn chịu sự đả kích thường xuyên hơn vào ý thức về lòng phẫn nộ. Chẳng hạn như Mundek Korn, trước chiến tranh là nhân viên mua sắm ở một chuỗi công ty con của nhà Rothschild, nay là người mua vải vóc, cỏ biển, gỗ phiến, sắt cho các xưởng tù, không những phải làm việc tại Tòa nhà Quản trị, mà còn cùng cánh với văn phòng của Amon. Một sáng, Korn từ bàn làm việc nhìn lên và thấy, qua cửa sổ, bên kia phố Jerozolimska và cạnh trại lính SS, một cậu trai quãng hai mươi, người quen của ông ở Cracow, đang tiểu tiện vào một chồng gỗ phiến. Cùng lúc ông thấy hai cánh tay mặc sơ mi trắng xuất hiện từ cửa sổ phòng tắm cuối tòa nhà. Bàn tay phải cầm súng. Hai phát đạn đanh gọn vang lên, ít nhất một viên cắm vào gáy cậu trai và đẩy cậu ngã sấp lên đống gỗ. Nhìn lại ô cửa sổ lần nữa, Korn thấy một cánh tay mặc sơ mi trắng đang từ từ khép cửa vào. Trên bàn Korn sáng hôm đấy là một xấp đơn đặt hàng với bút tích viết ngoáy toàn nguyên âm mở (62) song vẫn đọc được của Amon. Ánh mắt ông lạc từ chữ ký ấy sang cái xác chưa kịp cài khuy quần gục trên đống gỗ. Không những ông bàng hoàng tự hỏi có phải mình vừa thấy điều mình vừa thấy. Mà ông còn cảm thấy tư tưởng mê hoặc cố hữu trong hành vi của Amon. Ấy là sự cám dỗ chấp nhận thực tế rằng nếu sát nhân cũng chả khác gì vào nhà tắm, cũng chỉ như một xung động giữa sự buồn tẻ của việc ký mẫu đơn, thì có lẽ ta nên xem mọi cái chết - dù tuyệt vọng thế nào - như chuyện thường ngày. Có vẻ Josef Bau vẫn may mắn chưa rơi vào cảnh bị thuyết phục một cách khốc liệt như thế. Anh còn thoát được cảnh phải chứng kiến vụ thanh trừng nhân viên hành chính dưới tầng trệt. Tất cả bắt đầu khi Josef Neuschel, đệ tử của Goeth, tố với viên Commandant rằng một cô gái trong văn phòng kiếm được một dẻ
thịt hun khói. Amon điên cuồng bổ xuống. “Chúng mày đang béo ra!” gã gầm lên. Rồi gã chia tất cả nhân viên thành hai hàng. Cảnh tượng ấy, với Korn, như ở trường trung học Podgórze: các cô gái đứng trong hàng bên kia rất đỗi thân quen với ông, con gái của những nhà ông biết từ khi còn bé, những gia đình ở Podgórze. Như thể giáo viên vừa chia họ làm hai hàng, hàng này đi thăm tượng đài Kosciuszko, hàng kia đến bảo tàng bên Wawel. Kỳ thực, các cô gái ở hàng kia sẽ bị đưa thẳng từ bàn làm việc đến Chujowa Górka và, vì sự suy đồi mang tên một dẻ thịt hun khói, bị xử tử bởi một trong các đội hành quyết của Pilarzik. Dù Josef Bau không dự