chương mục kế tiếp sau đây sẽ còn bàn đến những khía cạnh căn bản khác trong tiến trình phát triển hệ tâm thức.
https://thuviensach.vn [17] Khẩu truyền nói người Nghệ Tĩnh keo kiệt lấy cá gỗ kho đi hâm lại ăn mãi không hết. [18] S. Freud (1856 – 1939) năm 1910 đã dùng cụm từ này để chỉ “mặc cảm tương quan giới tính giữa con trai với mẹ và con gái với bố mình”, dựa theo chuyện thần thoại Hy Lạp về Oedipe là con trai của vua Laios và mẫu hoàng Jocaste, đã giết cha và cưới mẹ mình mà không biết. Thuyết “mặc cảm Oedipe” này không được trường phái Tâm lý Chuyên sâu củaC.G. Jung hoàn toàn chấp nhận, bởi cho rằng lý thuyết giới tính của Freud quá thiên lệch và quá giản lược; lời phê bình được đúc kết trong ba điểm sau đây: a. Chuyện thần thoại Hy Lạp nói trên chủ ý nói về vấn đề loạn dâm giữa mẹ và con trai, như là về vấn đề chuyển giao quyền bính trong xã hội từ thể chế mẫu hệ qua thể chế phụ hệ; b. Ngay cả trong nền văn hóa Âu Tây, mặc cảm Oedipe cũng chỉ là một trong cả một thế giới mặc cảm của con người, chứ không phải là mặc cảm độc nhất hay trung tâm; c. Hơn thế nữa, mặc cảm Oedipe không phải xuất hiện trong mọi nền văn hóa của nhân loại, nhưng chỉ là một nét riêng biệt trong nền văn hóa Âu Tây mà thôi (Dieckmann 1991, 130-140). [19] J. Campbell, The Hero with a Thousand Faces, New York, 1949. [20] C.G. Jung, Über psychische Energetik und das Wesender Träume, Zürich, 1948, 137. [21] Frieda Fordham, An Introductionto Jung’s Psychology, London, 1953, 53. [22] C.G. Jung: Über psychische Energetik, Zürich, 1948, 128. [23] C.G. Jung: Über psychische Energetik, Zürich, 1948, 127. [24] Theo các từ tâm lý chuyên khoa, “thăng hoa” (sublimation) theo trường phái Freud có nghĩa là thỏa mãn một xu hướng tâm lý bằng một “phẩm vật thay thế” (ersatz), chứ xu hướng tâm lý vẫn giữ khuynh hướng trở về đối tượng ban đầu của nó; như xu hướng dục năng (libido), dẫu có tìm được “phẩm vật thay thế”, vẫn giữ xu hướng trở về “mặc cảm Oedipe” đối với cha hoặc với mẹ từ thuở ban đầu. Còn “chuyển hóa” (transformation) theo trường pháiC.G Jung có nghĩa là một xu hướng tâm lý tìm được sự biến đổi và thể
https://thuviensach.vn hiện chính mình thông qua một đối tượng tinh thần và tâm linh tương ứng. Đối tượng này không phải là “thế phẩm vật”, nhưng chính là mục đích và thành tựu của nó. (Xem: Stein 2000, 103; J. Laplanche, Das Vokabular der psychoanalyse (Từ điển Phân tâm), Frankfurt 151999, 478). [25] Phân đoạn này được viết với nhiều gợi ý của Verena Kast: “Một vài khía cạnh về mặc cảm Tôi”, trong tác phẩm: V. Kast, Die Dynamik der Symbole – Grundlagen der Jungschen Psychotherapie, München 1996, 67-113.
https://thuviensach.vn