P
atrik tự cho phép mình trì hoãn vài tiếng cái nhiệm vụ mà anh sẽ phải đối mặt và khiến anh trằn trọc, trăn trở suốt đêm. Anh hiếm khi có cảm giác sợ hãi như khi tiến hành nhiệm vụ này nhưng anh biết đó là một phần không thế tránh được trong nghề nghiệp mà anh đã chọn. Giờ đây anh đã tìm ra cách giải quyết một trong hai vụ án mạng nhưng lại không cảm thấy vui vẻ.
Patrik chậm chạp lái xe từ Sälvik xuống trung tâm thành phố. Anh muốn trì hoãn việc này càng lâu càng tốt nhưng vi chỗ đó khá gần nên anh thành ra lại tới sớm hơn cả dự định. Anh đỗ xe trong bãi đậu trước siêu thị Eva’s Food rồi đi bộ nốt quãng đường còn lại. Ngôi nhà nằm trên đỉnh một con dốc đứng, chạy thẳng xuống khu nhà thuyền dọc theo mép nước. Đó là một ngôi nhà cổ đẹp mắt nhưng đã xuống cấp. Trước khi gõ cửa, anh hít một hơi thật sâu, nhưng ngay khi những đốt tay chạm vào cánh cửa gỗ thì anh đã sẵn sàng hành động. Anh không thể để cảm xúc cá nhân can thiệp vào công việc. Anh là một cảnh sát và có nghĩa vụ phải thực hiện công việc của mình bất chấp về mặt cá nhân, anh có quan điểm gì đi nữa.
Vera gần như mở cửa ngay tức thì. Bà nhìn anh vẻ dò hỏi rồi lập tức bước sang một bên nhường đường khi anh yêu cầu được vào trong nhà nói chuyện. Bà dẫn anh vào trong bếp và hai người cùng ngồi xuống bên bàn ăn. Patrik ngạc nhiên khi thấy bà không hỏi anh tới làm gì và trong giây lát anh nghĩ có lẽ vì bà đã biết. Nhưng cho dù lý do có là gì đi nữa thì anh cũng sẽ phải lựa lời mà nói.
Bà nhìn anh với vẻ bình tĩnh nhưng hai mắt thâm quầng, cho thấy sự đau khổ của bà sau cái chết của con trai. Trên bàn có một quyển album cũ và anh đoán nếu mở ra hẳn anh sẽ nhìn thấy những bức ảnh của Anders hồi bé. Thật đau lòng khi phải tới đây gặp một người mẹ đang thương tiếc đưa con trai vừa mới qua đời vài ngày trước. Một lần nữa, anh lại phải bỏ qua bản tính muốn bảo vệ người khác của mình để tập trung vào công việc. Tìm hiểu sự thật về cái chết của Anders.
“Vera, lần cuối cùng chúng ta gặp nhau là trong một hoàn cảnh tồi và tôi chỉ muốn nói rằng tôi thực sự lấy làm tiếc vì cái chết của con trai bà.”
Bà chỉ gật đầu đáp lại rồi im lặng chờ anh nói tiếp.
“Dù tôi biết chuyện này thật khó cho bà, nhưng công việc của tôi là đều tra xem chuyện gì đã xảy ra với Anders nên tôi hy vọng bà có thể hiểu được.”
Patrik nói một cách chậm rãi và rõ ràng như với một đứa trẻ. Vì sao, anh cũng không biết nữa, nhưng anh muốn bà thực sự có thể hiểu được những gì anh đang nói.
“Chúng tôi đang điều tra về cái chết của Anders ở góc độ một vụ án mạng và mối liên hệ của nó với vụ sát hại Alexandra Wijkner, một người phụ nữ mà anh ấy có quan hệ. Chúng tôi không tìm thấy bất kỳ dấu vết nào của hung thủ hay chứng cứ cho thấy đó là một vụ giết người. Điều đó thực sự đã dồn chúng tôi vào thế bí. Không ai có thể đưa ra bất cứ lời giải thích hợp lý nào về quá trình diễn biến sự việc. Cho tới khi tôi tìm thấy thứ này ở nhà Anders.”
Patrik đặt bản sao tờ giấy xuống mặt bàn, trước mặt Vera, để bà có thể đọc được. Mặt bà đầy vẻ sửng sốt và bà hết nhìn Patrik lại nhìn tờ giấy trên bàn, hết lần này tới lần khác. Cuối cùng bà nhặt tờ giấy lên và lật mặt sau. Những ngón tay của bà khẽ vuốt nhẹ theo các hàng chữ rồi lại trả nói về chỗ cũ, trên mặt bàn, vẻ mặt vẫn chưa hết sửng sốt.
“Cậu tìm thấy nó ở đâu?”
Giọng bà khàn khàn đầy phiền muộn.
“Ở nhà Anders. Bà ngạc nhiên vì nghĩ mình đã lấy đi bản duy nhất của bức thư này, đúng không?”
Bà gật dầu.
Patrik tiếp tục. “Bà đúng là đã lấy đi bản duy nhất. Nhưng tôi lại tìm thấy cuốn sổ mà Anders đã dùng để viết bức thư này và khi anh ấy tì bút xuống giấy thì cũng đồng thời để lại những vết hằn ở trang dưới. Đó là lý do tại sao chúng tôi có thể khôi phục được nội dung bức thư.”
Very mỉm cười nhăn nhó. “Tôi thậm chí còn không nghĩ tới chuyện đó. Cậu thật là nhanh trí.”
“Tôi nghĩ là tôi cũng đoán được tương đối chuyện gì đã xảy ra nhưng tôi vẫn muốn nghe chính bà nói ra.”
Bà tiếp tục sờ lên tờ giấy một lúc như thế muốn cảm nhận từng từ ngữ trên đó bằng các đầu ngón tay, như cách đọc chữ nổi của người khiếm thị. Bà thở dài rồi quay sang trả lời câu hỏi mềm mỏng nhưng cương quyết của Patrik.
“Tôi đem đồ ăn tới cho nó. Cửa không khóa, nhưng lúc nào mà chẳng vậy, nên tôi chỉ gọi to rồi bước vào. Căn hộ rất yên tĩnh, hoàn toàn im ắng. Và tôi lập tức nhìn thấy thằng bé. Tôi có cảm giác như tim mình đã ngừng đập giây phút đó. Cảm giác của tôi lúc đó chính xác là như vậy. Như thể tim tôi đã ngừng đập, và chỉ còn lại một thứ lặng câm trong lồng ngực. Thằng bé hơi đung đưa. Từ trước ra sau. Cứ như thể có một cơn gió thổi trong phòng mà dĩ nhiên là không phải.”
“Tại sao bà không gọi cảnh sát? Hay xe cấp cứu?”
Bà nhún vai. “Tôi không biết. Bản năng đầu tiên của tôi là chạy tới giúp đỡ thằng bé xuống nhưng khi bước vào phòng thì tôi nhận ra đã quá trễ. Con trai tôi đã chết.”
Lần đầu tiên trong cuộc nói chuyện anh cảm thấy giọng bà hơi run nhưng ngay lập tức bà kiềm chế và tiếp tục tỏ ra bình tĩnh tới kỳ lạ.
“Tôi tìm thấy bức thư này trong bóp. Cậu đã đọc nó và cậu biết nó nói gì. Rằng thằng bé không thể tiếp tục sống nữa. Rằng cuộc sống là một cuộc tra tấn kéo dài mà nó không còn khả năng chống trả. Mọi lý do để tiếp tục đã không còn tồn tại. Tôi hẳn đã ngồi đó gần một tiếng đồng hồ, hay hai tiếng gì đó, tôi cũng không biết nữa. Tôi nhét vội tờ giấy vào trong ví rồi lấy chiếc ghế mà thằng bé dùng để trèo lên đặt trở lại vào trong bếp.”
“Nhưng tại sao, Vera? Tại sao bà lại làm thế? Vì mục đích gì?”
Ánh mắt bà vẫn kiên định nhưng hai tay bà run bần bật chứng tỏ sự bình tĩnh bên ngoài chỉ là giả tạo. Anh không thể hình dung nổi nỗi kinh hoàng của một người mẹ khi nhìn thấy con trai mình treo lủng lẳng trên trần nhà với cái lưỡi dày xanh lét và hai tròng mắt thò ra ngoài. Ngay cả anh khi nhìn thấy Anders trong cảnh tượng đó còn thấy hãi hùng nữa là mẹ anh ta, người sẽ phải sống suốt đời với hình ảnh ấy in sâu trong đầu.
“Tôi không muốn thằng bé chịu thêm sự nhục nhã nào nữa. Suốt thời gian qua, người ta đã luôn nhìn nói với vẻ khinh bỉ. Người ta chỉ trỏ rồi cười nhạo nó. Mặt vênh lên khi đi qua trước mặt nó, cảm thấy mình thì cao quý hơn. Họ sẽ nói gì khi nghe tin Anders đã treo cổ tự sát? Tôi chỉ muốn tránh cho thằng bé nỗi hổ thẹn đó, và đó là điều duy nhất tôi có thể nghĩ tới.”
“Nhưng tôi vẫn không hiểu. Việc tự sát thì có gì tệ hơn so với việc bị sát hại?”
“Cậu còn quá trẻ để có thể hiểu được điều đó. Sự khinh bỉ đối với những kẻ tự sát vẫn ăn sâu trong máu dân cư vùng duyên hải này. Tôi không muốn người ta nói như vậy về con trai bé bỏng của tôi. Họ đã nói đủ những chuyện rác rưởi về thằng bé suốt nhiều năm qua.”
Có gì đó lạnh lùng trong giọng nói của Vera. Suốt bằng ấy năm bà đã toàn tâm toàn ý bảo hộ và giúp đỡ con trai mình và mặc dù Patrik không hiểu được động cơ của bà, anh chỉ có thể cho rằng đó là bản năng tự nhiên của một người mẹ, tiếp tục bảo vệ con ngay cả khi đứa con đã chết đi rồi.
Vera với tay lấy cuốn album ảnh trên bàn rồi mở ra để cả bà và Patrik đều có thể nhìn thấy. Dựa vào trang phục trên tấm ảnh, chúng hẳn được chụp vào những năm 1970. Anders luôn mỉm cười, cởi mở, vô tư lự trong tất cả những bức ảnh đã hơi ố vàng đó.
“Thằng bé thật là ưa nhìn, Anders của tôi.”
Giọng Vera trở nên mơ màng và bà nhẹ nhàng vuốt ve bức ảnh.
“Nó luôn là một thằng bé ngoan. Chưa bao giờ có vấn đề.”
Patrik xem ảnh với vẻ hứng thú. Thật không thể tin nổi cậu bé này với kẻ nghiện ngập mà anh đã gặp là cùng một người. Thật may là cậu bé trong ảnh không biết số phận nào đang đợi mình. Một bức ảnh trong số đó đặc biệt thu hút sự chú ý của anh. Một cô bé mảnh mai, tóc vàng đứng cạnh Anders, lúc này đang ngồi trên một chiếc xe đạp có yên dài hình quả chuối và ghi đông cao kiểu xe đua. Cô bé chỉ hơi mỉm cười, mắt nhìn ngượng nghịu dưới lớp tóc mái.
“Đây hẳn là Alex, đúng không?”
“Phải,” Vera trả lời cộc lốc.
“Khi còn nhỏ, họ có hay chơi với nhau không?”
“Cũng không thường xuyên, nhưng thỉnh thoảng thì có. Dù sao hai đứa cũng học cùng lớp.”
Patrik thận trọng bước vào một chủ đề nhạy cảm. Anh nhón chân thử mực nước trước khi bước hẳn vào.
“Theo tôi hiểu thì có một thời gian, Nils Lorentz là giáo viên dạy hai người bọn họ?”
Vera nhìn anh vẻ dò xét. “Hình như thế, chuyện xảy ra đã lâu lắm rồi.”
“Có một vài tin đồn về Nils Lorentz, nhất là khi anh ta tự dưng biến mất.”
“Ở Fjällbacka cái gì người ta chẳng đem ra bàn tán được. Thế nên họ có nói về Nils Lorentz cũng không lạ.”
Rõ ràng là anh đã chọc đúng vết thương đang mưng mủ, nhưng anh vẫn phải tiếp tục kiên trì đào sâu hơn.
“Tôi đã nói chuyện với bố mẹ Alex, họ đã xác nhận một số chuyện liên quan tới Nils Lorentz. Những xác nhận này cũng có liên quan tới Anders.”
“Tôi hiểu.” Bà rõ ràng không muốn giúp anh qua câu trả lời cộc lốc của mình.
“Theo như họ nói thì Nils Lorentz đã tấn công tình dục đối với Alex và họ cho rằng Anders cũng bị lạm dụng.”
Vera ngồi đờ ra trên mép ghế và không trả lời tuyên bố của Patrik vốn được anh đặt ra như một câu hỏi. Anh quyết định chờ bà nói ra, nhưng sau một lúc đấu tranh nội tâm bà chậm rãi đóng quyển album ảnh lại và đứng dậy.
“Tôi không muốn nói những chuyện xưa cũ. Tôi muốn cậu rời khỏi đây. Nếu cậu muốn buộc tội tôi về những gì tôi đã làm sau khi tìm thấy Anders thì cậu đã biết phải tìm thấy tôi ở đâu rồi đó. Nhưng tôi không muốn cậu đào bới những chuyện đáng bị chôn vùi mãi mãi.”
“Chỉ một câu hỏi nữa thôi: bà đã bao giờ nói với Alex về chuyện này? Như tôi được biết, cô ấy đã quyết định đối mặt với quá khứ và cô ấy hẳn sẽ nói với bà về chuyện đó?”
“Có, cô ta có nói. Tôi từng đến nhà cô ta khoảng một tuần trước khi cô ta chết, lắng nghe những ý tưởng ngây thơ của cô ta về việc đoạn tuyệt với quá khứ, lôi hết các bí mật ra ngoài ánh sáng, vân vân và vân vân. Mấy trò vô vị của những người trẻ tuổi bây giờ. Thời nay, hình như ai cũng bị ám ảnh về việc phải giặt đồ dơ của mình ở nơi công cộng, rằng việc phơ bày tất cả bí mật và tội lỗi là một hành động lành mạnh. Nhưng có những thứ cần phải giữ nguyên tính riêng tư của nó. Tôi cũng bảo với cô ta như thế. Tôi không biết cô ta có nghe hay không, nhưng tôi hy vọng là có. Nếu không, thật đúng là phí công tôi ngồi đó, trong căn nhà lạnh cóng của cô ta, đau hết cả bàng quang.”
Sau câu nói đó, Vera ra hiệu rằng cuộc trò chuyện đã kết thúc và đi về phía cửa. Bà mở cửa cho Patrik và lạnh lùng chào tạm biệt.
Đứng ngoài đường trong giá rét, mũ sụp xuống tai, găng tay đầy đủ cả nhưng anh vẫn lạnh tới mức không muốn nhấc chân. Sau khi nhảy chồm chồm vài lượt cho đỡ lạnh anh mới vội vàng chạy ra bãi đỗ xe.
Vera là một phụ nữ phức tạp, anh rút ra kết luận sau cuộc chuyện trò giữa hai người. Bà thuộc về một thế hệ hoàn toàn khác, nhưng lại xung đột với những giá trị của thế hệ đó trên nhiều phương diện. Lúc con trai còn nhỏ, bà đã làm lụng vất vả để nuôi con nhưng ngay cả khi Anders đã trưởng thành, bà vẫn tiếp tục săn sóc, che chở trong vòng tay mình. Bà vừa là một người phụ nữ tự do sống nhiều năm không cần tới đàn ông, nhưng cũng lại là một người bị trói buộc bởi những luật lệ của thời đại mình. Anh không khỏi cảm thấy có chút ngưỡng mộ đối với Vera. Bà đúng là một phụ nữ mạnh mẽ. Một phụ nữ tâm tính phức tạp, đã phải chịu đựng một cuộc đời nhọc nhằn hơn bất kỳ ai.
Anh không biết Vera sẽ phải gánh chịu hậu quả gì khi chuyện bà tạo hiện trường giả vụ tự sát của Anders bị phát hiện. Anh chắc chắn sẽ báo cáo chuyện này với cấp trên nhưng anh không biết hậu quả sẽ ra sao. Nếu trong thẩm quyền của anh thì anh sẽ chọn bỏ qua chuyện này, nhưng anh không dám hứa chắc điều gì. Từ góc độ pháp luật thuần túy, Vera có thể sẽ bị buộc tội cản trở thi hành công vụ nhưng anh thực sự hy vọng chuyện đó sẽ không xảy ra. Anh cảm thấy quý Vera và anh không thể phủ nhận điều đó. Bà ấy chính là một người không bao giờ bỏ cuộc, mà trên đời này chẳng có được mấy người như thế.
Khi đã ngồi vào trong xe và mở điện thoại ra thì anh nhận được một tin nhắn của Erica. Cô nhắn rằng có ba quý bà và một quý ông tí hon hy vọng anh sẽ tới dùng bữa tối với họ. Patrik nhìn đồng hồ. Đã năm giờ, nên anh chẳng hề áy náy khi quyết định không quay trở lại đồn nữa vì đã quá trễ. Ở nhà cũng chẳng có gì phải làm. Nhưng trước khi khởi động xe, anh gọi cho Annika và báo cáo sơ bộ về những gì anh đã điều tra được nhưng giữ lại một số chi tiết để chờ trình bày trực tiếp với Mellberg. Anh không muốn xảy ra hiểu lầm rồi Mellberg lại huy động một lực lượng cành sát lớn chỉ để làm trò.
Trong lúc lái xe đến nhà Erica, những suy nghĩ về vụ án mạng của Alex không ngừng xuất hiện trong đầu anh. Anh cảm thấy bất lực vì lại đâm đầu vào một ngõ cụt mới. Hai vụ án mạng thì cơ hội thủ phạm xảy ra sơ suất cũng nhân làm hai Nhưng giờ anh lại một lần nữa quay về điểm xuất phát, đâm ra anh lại nghĩ sẽ chẳng bao giờ tìm ra kẻ đã sát hại Alex. Điều đó khiến anh vô cùng ủ dột. Có cảm giác như anh dần trở nên hiểu rõ Alex hơn bất cứ ai. Những phát hiện về thời thơ ấu và cuộc đời của cô sau vụ lạm dụng đã khiến anh rung động sâu sắc. Chưa bao giờ anh mong phá án đến thế, anh thật muốn tìm ra kẻ đã sát hại cô.
Nhưng anh phải chấp nhận thực tế. Giờ anh đang ở trong ngõ cụt và không biết phải tiếp tục từ đâu hay theo hướng nào. Nhưng lúc này, anh phải tạm thời gác chuyện đó sang một bên để đi gặp Erica, em gái cô và nhất là lũ trẻ, đó chính là thứ mà anh cần cho buổi tối hôm nay. Trong lòng anh vẫn còn đang xáo động bởi những đau khổ mà anh vừa chứng kiến.