phần cho từng người. Không có thịt, chỉ có một lát bánh
mì, một khoanh màu nâu mình nghĩ là khoai tây và hai miếng tribbun. Hết. Ăn xong mình còn đói hơn. Chia sớt miếng ăn từ miệng những con người này làm mình thật đau lòng, nhưng họ không cho mình từ chối. Dù quá khốn khổ, nhưng họ vẫn muốn chia sẻ. Điều này nói với mình rất nhiều về họ. Khi ra khỏi căn hộ, mình hỏi Nevva: - Sao họ có thể sống với một tí đồ ăn như thế được? - Anh đang thấy vì sao những con người này phải nắm lấy bất cứ cơ hội nào, để đời sống được khá hơn. Đặt cược vào một trò chơi trên Quillan, cũng có nghĩa là thêm miếng bánh mì trên dĩa. Hoặc có được một thức uống nhiều ca-lo hơn nước lã. Mình buồn rầu nói: - Hoặc cũng có nghìa là sẽ mất tất cả. Nevva gật. Chúng mình qua nhiều dãy nhà, tới một tòa nhà lớn, không cửa sổ. Vào trong, mình thấy đây là một trung tâm sản xuất. Nevva và mình đi dọc lối nhỏ, nhìn xuống một phòng rộng chứa nhiều hàng người đang ngồi lắp ráp giày. Thật mà. Họ làm giày. Nhưng không phải là những thợ giày tiểu yêu vui nhộn trong cổ tích đâu. Một đám người ngồi thành nhiều hàng, tất cả đều làm việc bằng tay. Một hình ảnh buồn thảm mình chưa từng thấy bao giờ. Không ai nói, thậm chí nhìn, người kế bên. Họ cần mẫn, gò người trên công việc. Người khâu, người nhuộm, người cắt nguyên liệu. m thanh duy nhất là tiếng lách cách của dụng cụ hay tiếng vải bị cắt loạt xoạt. Mình nói: - Tôi không hiểu. Quillan là một lãnh địa lạc hậu, sao họ không thiết kế máy để làm việc này? - Có chứ. Nhưng máy đắt tiền. Con người thì không. Đã có thời, những gì anh đang thấy đều làm tự động. Blok đã cho hủy hết máy móc. - Nhưng… Vì sao? Người làm không thể rẻ hơn máy được - Rẻ hơn, nếu trả lương cho họ như nô lệ. Máy phải bảo trì, sửa chữa. Con
người có thể thay thế. Ngoài ra, cho đến khi nào những công nhân này còn lệ thuộc vào Blok vì đồng lương, công ty còn kiểm soát được đời sống của họ. Rõ như gương. Blok hoàn toàn kiểm soát lãnh địa và con người ở đây. Trả lương cho công nhân nô lệ lợi nhuận cao hơn sản xuất theo qui trình tự động nhiều. Blok đang chủ tâm kềm hãm sự tiến bộ của lãnh địa, để giữ quyền kiểm soát con người. Không, họ đang ép buộc lãnh địa lùi vào lạc hậu. Công ty này xem con người trên Quillan như đồ phế thải. Thật dã man. Một