phần lớn các cá thể thuận tay phải, chứ không phải tay trái. — Đó là lý do cô ấy nghiên cứu ở đây, trong trung tâm của bà? — Vâng, cô ấy dự định ở lại đến cuối tháng Mười. Cô ấy bắt đầu công việc vào năm 2007, nhưng thực sự tập trung vào sự thuận bên vào cuối mùa
hè năm 2009. Cô ấy sau đó đã quan tâm đến năm loài vượn lớn: người, bonobo, tinh tinh, gorilla, đười ươi. Tại cơ sở của chúng tôi, cô ấy trước hết phải lập thống kê, điền vào các bảng biểu. Quan sát các loài khác nhau, xem chúng dùng tay nào để cầm những cây gậy giúp chúng thu hoạch kiến, chế tạo công cụ hoặc đập vỡ các loại hạt. Sau đó, rút ra những kết luận cần thiết. Sharko nhấm nháp ly cà phê không caffeine thứ tư của buổi sáng. — Cô ấy làm việc một mình à? — Hoàn toàn. Cô ấy hoạt động ở đây như một electron tự do. Một cô gái tốt bụng và kín đáo, rất yêu động vật. Jaspar cũng phải yêu động vật, Sharko nghĩ. Bà quan sát những con linh trưởng của mình với một tình cảm đặc biệt trong mắt, như thể mỗi con trong số chúng là một đứa trẻ để yêu thương. Bà đưa cho anh tập hồ sơ. — Và bây giờ, hãy xem kỹ. Đây là kết quả quan sát của cô ấy, kể từ khi
đến trung tâm, cách đây hai mươi ngày. Chúng ở trên bàn, có lẽ cô ấy định mang đi trước khi về, hôm qua… Sharko kéo dây thun. — Những kết quả này có ý nghĩa gì? — Đối với mỗi con khỉ của mỗi đàn, Éva phải ghi lại chính xác một loạt các thông số. Sự lặp lại của một số cử chỉ được liệt kê trong danh sách ở cùng một cá thể sẽ chứng minh hoặc không chứng minh sự thuận bên của nó. Sharko mở ra và xem xét các tờ giấy khác nhau. Các ô của các bảng được in sẵn, mang các mã tham chiếu có lẽ là của những con khỉ được nhóm theo loài, đều trống trơn. — Vậy là cô ấy không làm việc? — Không. Hoặc, ít nhất, không phải về chủ đề do giáo sư hướng dẫn luận án của cô ấy giao. Tuy nhiên, cô ấy lại khẳng định ngược lại với tôi. Cô ấy quả quyết rằng trong ba tuần, công việc của cô ấy đã tiến triển tốt, và cô
ấy sẽ có thể hoàn thành nghiên cứu đúng thời hạn. — Tại sao lại đến đây, nếu cô ấy không làm gì cả? — Bởi vì giáo sư hướng dẫn của cô ấy yêu cầu, bởi vì cô ấy sẽ bị ông ta theo dõi nếu ông ta nhận ra cô ấy không tuân theo chỉ dẫn. Olivier Solers không phải là người dễ tính với sinh viên của mình. Ông ta khó lòng dung thứ những sai lệch. Nếu ông ta ghét cô ấy, Éva sẽ mất mọi cơ hội để lấy bằng tiến sĩ. — Cô ấy có tham vọng không? — Rất. Tôi biết cô ấy chủ yếu qua danh tiếng. Mặc dù còn trẻ, cô ấy đã thực hiện những nghiên cứu nghiêm túc về sự thuận bên ở một số loài chim và cá. Sự chính xác và sâu sắc trong các công trình của cô ấy đã mang lại cho cô ấy những bài báo trên các tạp chí khoa học uy tín, điều cực kỳ hiếm đối với một sinh viên hai mươi lăm tuổi. Éva rất xuất sắc, cô ấy đã mơ về những ánh hào quang và những buổi tiệc cocktail theo gót các giải Nobel.
Sharko không thể không mỉm cười. Anh, người không thể thực tế hơn, cảm thấy bị choáng ngợp bởi sự ngớ ngẩn của các đề tài được các nhà nghiên cứu nghiên cứu. — Xin lỗi, nhưng… tôi hơi khó hiểu. Việc biết một con cá thuận tay phải hay tay trái thì có ích gì cho chúng ta? Và thành thật mà nói, tôi khó hình dung một con cá thuận tay phải trông như thế nào. Một con khỉ, có lẽ, nhưng một con cá. — Tôi hiểu sự bối rối của ông. Ông, ông truy lùng và bắt giữ những kẻ giết người, ông lấp đầy các nhà tù, điều đó rất cụ thể. — Thật không may, vâng. — Chúng tôi, chúng tôi tìm cách biết chúng ta đến từ đâu, để hiểu chúng ta sẽ đi về đâu. Chúng tôi đi trên sợi dây của sự sống. Và việc quan sát các loài, dù là thực vật, virus, vi khuẩn hay động vật, đều giúp chúng tôi. Sự thuận bên ở một số loài cá sống thành đàn có ý nghĩa vô cùng. Ông đã bao
giờ quan sát hành vi của một đàn cá khi đối mặt với một kẻ săn mồi chưa? Chúng đều quay về cùng một hướng, để giữ đoàn kết và chống lại các cuộc tấn công. Chúng không suy nghĩ, chúng không tự nhủ: “Chú ý, ở đây, tôi phải rẽ trái, giống như các bạn của tôi.” Không, hành vi xã hội này thực sự là một phần bản chất của chúng, gen của chúng, nếu ông muốn một hình ảnh rõ ràng. Trong trường hợp của những con cá này, sự thuận bên cho phép sự sống còn của những cá thể phù hợp nhất, và đó là lý do tại sao nó tồn tại, tại sao nó đã được chọn lọc. — Được chọn lọc? Bởi ai? Một trí tuệ siêu việt? — Chắc chắn không. Những luận điệu sáng tạo, kiểu như “Chúa đã tạo ra Con người cũng như tất cả các loài sinh vật sống trên hành tinh” , không có chỗ đứng trong trung tâm của chúng tôi, cũng như trong bất kỳ cộng đồng khoa học nào. Không, nó đã được chọn lọc bởi Tiến hóa, với chữT
viết hoa. Tiến hóa ủng hộ sự lan truyền của mọi thứ có lợi cho sự phổ biến của gen, sự phổ biến của những gen tốt nhất, và loại bỏ