phần dược dụng cho carbapenem khác với việc sản xuất cephalosporin dạng tiêm. Người ta nói chúng giống như phấn và phô mai”. Những dòng kinh doanh khác nhau đòi hỏi những nhóm người khác nhau. “Chỉ có kế hoạch hoạt động, triết lý, động lực và ban tài chính là được giữ nguyên”. Thời điểm đó, tuyển người là không khó nhưng việc quản lý những
121 mảng khác nhau và hợp nhất họ với văn hóa của tổ chức là một vấn đề mấu chốt. “Bởi vì một nhà khoa học chuyên nghiên cứu và phát triển sản phẩm sẽ ở trong thế giới riêng của anh ta, trong khi một người làm về mảng tạo lập công thức hay bán hàng cho thị trường địa phương, đeo một chiếc cà-vạt và tới gặp các bác sĩ sẽ tư duy theo cách hoàn toàn khác. Để khiến cho họ cùng nghĩ rằng mình làm trong cùng một công ty Orchid là thử thách lớn”. Một trong những yếu tố tạo nên sự thống nhất chính là bản thân ông Rao. Công ty hiện đang có 3.700 người lao động ở 10 địa điểm nhưng ông đã đến thăm từng nơi, trò chuyện với nhân viên, chia sẻ suy nghĩ của mình với những nhóm nhỏ và khuyến khích họ trò chuyện với đồng nghiệp. Ông Rao muốn chắc chắn rằng mình luôn xuất hiện và tham gia vào các hoạt động thường niên và các sự kiện thể thao. Ngay cả việc ông thành thạo 4 - 5 ngôn ngữ khác nhau, đặc biệt là ngôn ngữ của vùng Nam Ấn cũng giúp ích trong việc xây dựng sự kết nối giữa các cá nhân. Ở cấp độ chính sách, ông áp dụng phương thức công ty là gia đình . “Chỉ nói suông rằng chúng ta là một gia đình thì chẳng có ý nghĩa gì cả. Chúng tôi phải tin tưởng vào điều đó, chúng tôi phải chứng tỏ điều đó, chúng tôi phải hành động, phải làm những gì mình nói”. Ví dụ như nhà máy Orchid đầu tiên được xây dựng có tuyến xe buýt số 24 chạy tới. Dịch vụ xe buýt dừng ở điểm cách nhà máy 5 km. Khi ông Rao nhận ra điều đó, ông đã quyết định mua một chiếc xe buýt. Không có một dịch vụ ăn uống nào trong khu vực, vậy là Orchid đã mở một căng-tin. Và đương nhiên là những người công nhân cũng có cổ phần. Công ty cũng trợ cấp cho việc học lên cao hơn của những người lao động mà không cần khế ước. “Tôi nói rằng hãy giúp ai đó trở thành một thạc sĩ bằng cách tham gia vào lớp học buổi tối hay bất kể điều gì. Nếu chúng tôi có thể cho anh ta một khởi đầu tốt hơn và anh ta tìm được một cơ hội ở nơi khác, anh ta sẽ trở thành một người tốt hơn. Và mọi chuyện diễn ra như vậy. Tôi luôn có thể tuyển một tú tài khác”. Giáo dục cấp ba cho con em của người lao động, nghỉ thai sản, quà sinh nhật đều được trao tặng dựa trên tinh thần vị tha và công bằng, đối với tất cả các nhân viên. Không phân biệt cấp độ hay đơn vị. Vậy điều gì đặt ở phía trước? Ông Rao có một kế hoạch cụ thể, giúp công ty đạt mức một tỷ đô-la vào năm 2011. Đó là một mục tiêu vô cùng tham vọng và lần này, vấn đề không còn nằm ở việc huy động vốn mà là quá trình đa dạng hóa trong việc xác định sản phẩm ngách mà ở đó sự cạnh tranh còn bị hạn chế. “Phát triển dựa trên sự hiểu biết và đổi mới sẽ là chìa khóa giúp chúng tôi từ một công ty 300 triệu trở thành một công ty một tỷ đô-la”. Ý tưởng là trở thành người đi tiên phong trong một số phân khúc thay vì giành giật ở những cơ hội thị trường lớn và quá rõ ràng. Bí mật là các sản phẩm
122 ngách luôn có tỷ suất lợi nhuận cao hơn. Tất nhiên, mọi thứ đều được lên kế hoạch trước. Nhưng phải chăng cuộc đời ông Rao và chặng đường mà Orchid đi qua, mọi thứ luôn xảy ra theo những dự tính? Hay ít nhất thì ngành dược phẩm là như thế? “Khác với ngành điện tử hay thời trang, nơi mà khả năng lỗi thời là rất cao, trong dược phẩm thì điểm mấu chốt nằm ở chế độ cấp bằng sáng chế - tất cả mọi thứ đều được tư liệu hóa và nằm ở trong phạm vi công cộng”. Vì vậy, một người có thể sử dụng thông tin đó và lập kế hoạch dựa vào nó. Đương nhiên là những thông tin ấy cũng có sẵn cho các công ty dược phẩm khác. Nhưng bạn vẫn cần phải xếp những mảnh ghép vào với nhau. Và bạn cũng phải đối mặt với rủi ro trên phương diện đầu tư một khoản tiền lớn để thực hiện nó. “Khi bạn đạt được đến trình độ xuất sắc, cho phép bạn có thể tạo ra những ngọn đồi trong một phân nhánh nhỏ của thuốc kháng sinh, bạn cần phải thực hiện các khoản đầu tư chuyên biệt cho dòng sản phẩm đó và chờ 3 - 4 năm để gặt hái được những lợi ích từ nó”. Việc xuất khẩu dược phẩm cần phải tuân thủ theo quy định của FDA. Để tránh vấn đề như lây nhiễm chéo, bạn không được phép sản xuất cephalosporin trong nhà máy penicillin chẳng hạn. Một bệnh nhân có thể bị dị ứng hay thậm chí là tử vong do một microgram thuốc khác bị lẫn vào. “Ngay từ căng-tin cho tới nhà kho, tất cả mọi thứ đều phải khác biệt. Vậy thì có bao nhiêu công ty đủ sáng suốt để thực hiện khoản đầu tư ngách như thế, chờ đợi cho bằng sáng chế hết hạn để tung ra sản phẩm? Chúng tôi đã thực hiện những điều đó và chúng tôi sẽ tiếp tục làm vậy”. Cái giá của sự tham vọng là một bảng cân đối tài chính cực kỳ xấu. “Chúng tôi có các khoản vay, chúng tôi đầu tư, chúng tôi chờ đợi. Nhưng giờ đây, những ngọn đồi đã bắt đầu xuất hiện”. Và còn nhiều ngọn đồi nữa đang chờ đợi chúng tôi ở phía trước. Lời khuyên cho những doanh nhân trẻ Lựa chọn một mục tiêu và tập trung vào nó. Đó có thể là một lĩnh vực sản phẩm, dịch vụ hoặc kiến thức. Tuổi thọ của lĩnh vực này rất quan trọng. Kết hợp cả lý trí lẫn trực giác. Nếu có sự phân vân giữa những lựa chọn thì hãy đi theo trực giác. Hãy xây dựng một đội ngũ. Tin tưởng vào giá trị của sự lao động. Hãy đam mê và thẳng thắn về tham vọng của mình. Không thiếu những nguồn vốn hỗ trợ cho những ý tưởng và những nhà kinh doanh đúng đắn. Hãy hướng tới tạo dựng giá trị lâu dài. Và Tổ quốc sẽ ghi nhớ bạn vì điều đó.
123 A LÀM GIÀU TỪ NHỮNG BỮA ĂN LÀNH MẠNH Cyrus Driver (tốt nghiệp năm 2000) Calorie Care Anh Cyrus làm việc tại J.P. Morgan ở Singapore trước khi trở về Ấn Độ vào năm 2004 để mở mô hình đặc biệt “Calorie Care” dịch vụ vận chuyển bữa ăn có tính toán lượng calo chuyên nghiệp đầu tiên tại Ấn Độ. Cuộc chiến của anh với cân nặng đã đem đến ý tưởng kinh doanh. nh Cyrus Driver là một đứa trẻ trong một gia đình mà mọi người đều đi theo sự nghiệp bác sĩ – kỹ sư và anh Cyrus cũng vậy. Anh theo học ở Học viện Công nghệ Ấn Độ, Phân viện Bombay. Nhưng trước đó rất lâu, từ lúc Ấn Độ mở cửa vào đầu những năm 1990, anh Cyrus đã bị cuốn hút vào việc kinh doanh và những doanh nhân lớn: “Tôi cảm thấy họ là những ‘ngôi sao nhạc rock’ thực thụ và biết rằng mình muốn mở một công ty riêng từ rất sớm”. Giữ ý định này trong đầu, sau khi tốt nghiệp IIT, anh Cyrus vào Học viện Quản lý Ấn Độ, Phân viện Ahmedabad. Sau đó, anh gia nhập J. P. Morgan(*) , bộ phận quỹ đầu tư. Anh nghĩ rằng đó sẽ là “nền tảng học tập” tuyệt vời, và anh đã đúng. “Tôi làm việc ở cả Ấn Độ và Singapore, chúng tôi đầu tư vào rất nhiều công ty Ấn Độ mới thành lập và có triển vọng”. Công việc bao gồm tất cả các khâu từ thuê nhân viên bán hàng đến chăm lo mảng tài chính cho công ty được đầu tư. Đó là thời kỳ dotcom khi mà rất nhiều công ty được thành lập với ngân quỹ khoảng 5 – 10 crore. Và cũng rất nhiều trong số đó nhanh chóng thất bại. (*) Một tổ chức thương mại và đầu tư được thành lập vào năm 1871, có trụ sở chính đặt tại New York, Mỹ. “Tôi học được sự quan trọng của việc khởi đầu nhỏ và phát triển lớn. Và tôi biết rằng công ty của mình nên được xây dựng theo cách tự nâng cấp”, anh Cyrus tâm sự. Vào tháng 8/2004, anh Cyrus nghỉ việc tại J. P. Morgan và trở về Mumbai. Anh đã có được một khoản tiết kiệm, cũng như một ý tưởng kinh doanh để đầu
124 tư: những bữa ăn lành mạnh có lượng calo hợp lý. Anh cho biết: “Tôi luôn có vấn đề về cân nặng… Tôi biết chắc chắn rằng xã hội có nhu cầu về loại dịch vụ này bởi vì chính bản thân tôi cũng cần nó”. Không chỉ vậy, đây còn là một cơ hội tốt để làm người đến sớm trong một lĩnh vực đang phát triển. Vậy là Calorie Care ra đời. Bước đầu tiên là xác định sản phẩm: thực đơn sẽ gồm những món ăn có lượng calo thấp mà vẫn ngon. Nhà dinh dưỡng thể thao Lisa John đã làm việc với hai đầu bếp chuyên nghiệp để tạo nên một thư viện các công thức nấu ăn có lượng calo hợp lý. Mất mười tháng để xây dựng cơ sở dữ liệu về 150 công thức nấu ăn để phân vào các bữa khác nhau. Về việc này, anh Cyrus nói: “Tải về danh sách các công thức nấu ăn có lượng calorie thấp chỉ mất 60 phút vì trên mạng có sẵn hàng nghìn công thức… Vậy nên lý do khiến công đoạn này mất gần một năm là vì chúng tôi phải thử nghiệm hàng ngàn công thức, thay đổi, gia giảm từng chút một để chọn ra 150 công thức mà chúng tôi đánh giá là ngon và bổ nhất”. Rào cản tiếp theo là việc phải xin nhiều giấy phép khác nhau để thành lập cơ sở thực phẩm tại Mumbai. “Tham nhũng tràn lan! (Sau một thời gian làm việc ở những môi trường minh bạch), lần đầu tiên tôi phải đối mặt với thế giới hoàn toàn trái ngược”. Rồi việc tìm kiếm địa điểm để mở nhà bếp cũng không dễ. Phải mất năm tháng để tìm được chỗ đáp ứng được yêu cầu và giá cả hợp lý. Nó nằm ở vùng Sewri không quá đắt đỏ và việc đi đến thỏa thuận đòi hỏi rất nhiều công sức đàm phán. Tiếp theo là nhiệm vụ mở một nhà bếp chuyên nghiệp và việc này đòi hỏi khoản đầu tư đáng kể (45 lakh từ chính tiền túi của anh Cyrus). Calorie Care mô phỏng theo mô hình nhà bếp trên máy bay, bếp trưởng là ông Kamlesh Kumar (người từng làm việc với Đại sứ Skychef). Nhà bếp thì được thiết kế vô cùng ấn tượng: quầy thép không rỉ sáng bóng, người làm việc đều có đồng phục, phải đội mũ và đeo găng, và khu vực thái rau, làm salad và đóng gói thức ăn có sử dụng điều hòa. Sự quan tâm dành cho độ tươi ngon, cho vấn đề vệ sinh thực phẩm của công ty là rất rõ ràng: “Bữa ăn được vận chuyển bằng những chiếc xe tải trang bị điều hòa không khí”. Tôi cũng nhận thấy họ rất chú ý tới từng chi tiết nhỏ: bao bì hấp dẫn, khăn giấy đi kèm với từng phần ăn,... Nhưng ý tưởng nằm ở chỗ các phần ăn không chỉ được tính toán lượng calo mà còn được làm theo yêu cầu. Khi tìm hiểu kỹ hơn thì hóa ra, khi bạn gọi món tại Calorie Care, trước tiên bạn phải tham khảo ý kiến từ chuyên gia dinh dưỡng của họ (trao đổi trực tiếp hoặc qua điện thoại). Tiếp theo, bạn xác định mong muốn của mình từ những chi tiết rất nhỏ như: “Tôi thích các món Ấn Độ và châu Âu nhưng tôi không thích những món Á. Tôi dị ứng với hành tây và không thích
125 đỗ xanh – không có xốt sữa chua trong món salad. Giao hàng tại văn phòng từ thứ Hai đến thứ Sáu, và tại nhà vào thứ Bảy”. Theo anh Cyrus thì “công nghệ giúp chúng tôi có thể xử lý được những yêu cầu như vậy”. Calorie Care sử dụng một